പൂക്കളം ഉണ്ടാക്കുന്നവരേക്കാൾ അതിന്റെ വക്കിൽ തൊട്ട് ഫോട്ടോയെടുത്ത്, “തങ്ങളാണ് ഇതുണ്ടാക്കിയത്” എന്ന മട്ടിൽ സ്റ്റാറ്റസ് ഇടുന്നവർ കൂടിവരുന്ന കാലഘട്ടമാണിത്. ഒരിക്കൽ ഓണം വന്നാൽ മുറ്റത്ത് പൂക്കളിറങ്ങുമായിരുന്നു. ഇന്ന് പൂക്കളോടൊപ്പം ക്യാമറകളും ഇറങ്ങുന്നു. പൂക്കളം എത്ര മനോഹരമാണ് എന്നതിനേക്കാൾ, അതിനരികിൽ നിന്ന് എടുത്ത ചിത്രം എത്ര മനോഹരമായി കാണും എന്നതും പലപ്പോഴും പ്രധാനമാകുന്നു. ഇത് പൂക്കളത്തിന്റെ മാത്രം കഥയല്ല. ജീവിതത്തെക്കാൾ ജീവിതത്തിന്റെ പ്രദർശനം പ്രധാനമാകുന്ന ഒരു കാലത്തിന്റെ കഥയാണ്.
പണ്ട് സന്തോഷത്തിന് സാക്ഷികൾ കുറവായിരുന്നു; ഇന്ന് ഓരോ സന്തോഷത്തിനും പ്രേക്ഷകരുണ്ട്. പണ്ട് ഒരു നല്ല കാര്യം ചെയ്താൽ അത് മനസ്സിൽ സൂക്ഷിക്കുന്നതായിരുന്നു പതിവ്. ഇന്ന് അത് അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തില്ലെങ്കിൽ, സംഭവിച്ചോ എന്നുപോലും സംശയിക്കാവുന്ന അവസ്ഥ. പണ്ട് ഒരു യാത്ര പോയി മടങ്ങിയാൽ ഓർമ്മകൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ യാത്രയ്ക്കിടയിൽ തന്നെ സ്റ്റോറി ഉണ്ടാകണം. ഒരു നല്ല ഭക്ഷണം കഴിച്ചാൽ രുചി മാത്രം മതിയാകുന്നില്ല; അതിന്റെ ചിത്രം വേണം. ഒരു പുസ്തകം വായിച്ചാൽ വായനയുടെ അനുഭവത്തേക്കാൾ പുസ്തകം കൈയിൽ പിടിച്ചുള്ള ചിത്രം ചിലപ്പോൾ പ്രധാനമാകുന്നു. നമ്മൾ ജീവിക്കുന്നുണ്ടോ, അതോ ജീവിക്കുന്നുവെന്ന് തെളിയിക്കുകയാണോ? ഇതാണ് നമ്മുടെ കാലം നമ്മോട് നിശ്ശബ്ദമായി ചോദിക്കുന്ന ചോദ്യം.
കേരളത്തിലെ ഒരു സാധാരണ ഓണക്കാലം തന്നെ നോക്കാം. വീട്ടിലെ മുറ്റത്ത് കുട്ടികളും മുതിർന്നവരും ചേർന്ന് പൂക്കളം ഒരുക്കുന്നു. ആരോ പുലർച്ചെ പൂ പറിക്കാൻ പോകുന്നു. ആരോ പൂവിന്റെ നിറം വേർതിരിക്കുന്നു. മറ്റൊരാൾ കളത്തിന്റെ രൂപം വരയ്ക്കുന്നു. അമ്മ അടുക്കളയിൽ ഓണസദ്യയുടെ തിരക്കിലാണ്. അച്ഛൻ പൂക്കൾ വാങ്ങാൻ പോയി വരുന്നു. കുട്ടികൾ ആവേശത്തോടെ ഓരോ പൂവും അതിന്റെ സ്ഥാനത്ത് വയ്ക്കുന്നു. ഒടുവിൽ പൂക്കളം പൂർത്തിയാകുമ്പോൾ എല്ലാവരും അതിനു ചുറ്റും നിൽക്കും. പക്ഷേ ഇന്ന് ആ കാഴ്ചയിൽ മറ്റൊരു കഥാപാത്രം കൂടിയുണ്ട് - മൊബൈൽ ഫോൺ. പൂക്കളം ഒരുക്കിയവരുടെ കൈകളിൽ നിറം പറ്റിയിരിക്കാം. പക്ഷേ അതിന്റെ വക്കിൽ നിന്ന് മനോഹരമായൊരു ഫോട്ടോ എടുക്കുന്നയാളുടെ കൈകൾ വൃത്തിയായിരിക്കാം. കുറച്ച് മിനിറ്റുകൾക്കകം ഒരു സ്റ്റാറ്റസ്: “Our Onam… ❤️🌸” പൂക്കളം ഉണ്ടാക്കിയവരുടെ പേരില്ല. പൂക്കൾ പറിച്ചവരുടെ പേരില്ല. മണിക്കൂറുകളോളം അധ്വാനിച്ചവരുടെ പേരില്ല. പക്ഷേ ചിത്രം അപ്‌ലോഡ് ചെയ്തയാൾ ചരിത്രത്തിൽ സാക്ഷിയായി നിൽക്കുന്നു!ഇവിടെ പ്രശ്നം ഫോട്ടോ എടുക്കുന്നതിലല്ല. അനുഭവത്തെക്കാൾ അതിന്റെ പ്രദർശനത്തിന് വില ലഭിക്കുന്നതിലാണ്.
ഒരു പള്ളിയിലെ തിരുനാളിൽ, ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്ന സന്നദ്ധപ്രവർത്തകരെ നമുക്ക് കാണാം. മണിക്കൂറുകളോളം അവർ അടുക്കളയിൽ പണിയെടുക്കുന്നു. ചൂടിൽ വിയർക്കുന്നു. ഭക്ഷണം വിളമ്പുന്നു. പാത്രങ്ങൾ കഴുകുന്നു. ആരും അവരുടെ ചിത്രം എടുക്കുന്നില്ല. പക്ഷേ അവസാനം ഒരാൾ ഒരു പ്ലേറ്റ് ഭക്ഷണം എടുത്ത് ഒരു വയോധികന് നൽകുന്നു. ആരോ അതിന്റെ ചിത്രം എടുക്കുന്നു.അടുത്ത ദിവസം ആ ചിത്രം സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ. “Serving the needy… Blessed to be a blessing.” ചിത്രം തെറ്റല്ല. ആ സേവനവും തെറ്റല്ല. പക്ഷേ ചിലപ്പോൾ നമുക്ക് സ്വയം ചോദിക്കേണ്ടി വരും: “ഞാൻ സേവിച്ചത് ഒരാളെ സഹായിക്കാനാണോ, അതോ എന്റെ നല്ല മനസ്സ് മറ്റുള്ളവർ കാണാനാണോ?” ഈ ചോദ്യം മറ്റുള്ളവരോട് ചോദിക്കേണ്ടതില്ല. നമ്മോടുതന്നെ ചോദിച്ചാൽ മതി.കാരണം എല്ലാ നന്മയും പരസ്യപ്പെടുത്തേണ്ടതില്ല. ചില നന്മകൾ അറിയപ്പെടാതെ പോകുമ്പോഴാണ് കൂടുതൽ മനോഹരമാകുന്നത്.
നാം ചിലപ്പോൾ സന്തോഷിക്കുന്നതു പോലും മറ്റുള്ളവരെ കാണിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ്. ദുഃഖിക്കുന്നതു പോലും മറ്റുള്ളവർ അറിയാൻ വേണ്ടിയാണ്.
നമ്മുടെ നാട്ടിൽ ഇന്നും എത്രയോ നല്ല മനുഷ്യരുണ്ട്. അയൽവീട്ടിലെ വൃദ്ധയ്ക്ക് മരുന്ന് വാങ്ങിക്കൊടുക്കുന്ന ഒരാൾ. ആരോടും പറയാതെ ഒരു വിദ്യാർത്ഥിയുടെ ഫീസ് അടയ്ക്കുന്ന ഒരാൾ. രാത്രി ആശുപത്രിയിൽ പോകേണ്ടിവന്ന അയൽക്കാരനെ സ്വന്തം വാഹനത്തിൽ കൊണ്ടുപോകുന്ന ഒരാൾ. വീട്ടുജോലിക്കാരിയുടെ മകളുടെ പഠനത്തിന് സഹായിക്കുന്ന ഒരാൾ.അവരിൽ ചിലർക്ക് സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൗണ്ട് പോലും ഉണ്ടാകണമെന്നില്ല. അവരുടെ നന്മയ്ക്ക് ലൈക്ക് ഇല്ല. ഷെയർ ഇല്ല.കമന്റ് ഇല്ല. വ്യൂസ് ഇല്ല. പക്ഷേ അതുകൊണ്ട് ആ നന്മയുടെ മൂല്യം കുറയുന്നില്ല. ലോകം അറിയാത്ത ചില നന്മകളാണ് ഒരാളുടെ യഥാർത്ഥ സമ്പത്ത്.
ഒരു അമ്മ മകന്റെ പരീക്ഷയ്ക്ക് വേണ്ടി പുലർച്ചെ എഴുന്നേറ്റ് ഭക്ഷണം തയ്യാറാക്കുന്നു. അവൾ അതിന്റെ ചിത്രം എടുക്കുന്നില്ല. ഒരു അച്ഛൻ മകളുടെ പഠനത്തിനായി തന്റെ ചെറിയ ആഗ്രഹങ്ങൾ മാറ്റിവയ്ക്കുന്നു. അതിന് സ്റ്റാറ്റസ് ഇടുന്നില്ല. ഒരു മുത്തശ്ശി കൊച്ചുമക്കൾക്കായി ദിവസവും പ്രാർത്ഥിക്കുന്നു. ആരും അതിന് “Beautiful!”എന്ന് കമന്റ് ചെയ്യുന്നില്ല. പക്ഷേ ജീവിതത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ സൗന്ദര്യം പലപ്പോഴും, അപ്‌ലോഡ് ചെയ്യപ്പെടാത്ത ഇത്തരം നിമിഷങ്ങളിലാണ്.
സോഷ്യൽ മീഡിയ നമ്മെ ഒരു വിചിത്രമായ മാനസികാവസ്ഥയിലേക്ക് നയിച്ചിട്ടുണ്ട്. “ഞാൻ ഉണ്ടായിരുന്നു” എന്നതിന്റെ തെളിവുകൾ നിർമ്മിക്കപ്പെടണം. ഒരു സ്ഥലത്ത് പോയാൽ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നതിന്റെ ഓർമ്മ മാത്രം മതിയാകുന്നില്ല; അവിടെ പോയി എന്ന് മറ്റുള്ളവർ അറിയണം. ഗുരുവായൂരിൽ പോയി - ഫോട്ടോ വേണം. മൂന്നാറിലെത്തി - ഫോട്ടോ വേണം. വാഗമണ്ണിൽ പോയി - ഫോട്ടോ വേണം. കടൽത്തീരത്ത് പോയി - ഫോട്ടോ വേണം. വിവാഹത്തിന് പോയി - ഫോട്ടോ വേണം. ജന്മദിനം ആഘോഷിച്ചു - ഫോട്ടോ വേണം. ഒടുവിൽ ചോദിക്കേണ്ടി വരുന്നു: “ഞാൻ ആ നിമിഷം അനുഭവിച്ചോ, അതോ അതിന്റെ ചിത്രം എടുക്കുന്നതിൽ മുഴുകിയോ?”
ഒരു കുഞ്ഞ് മഴയിൽ കളിക്കുന്നു. അവന്റെ മുഖത്ത് മഴത്തുള്ളികൾ. അവൻ ചിരിക്കുന്നു. അമ്മ ഫോൺ എടുത്ത് വീഡിയോ എടുക്കുന്നു. കുട്ടി കുറച്ച് കഴിഞ്ഞ് അമ്മയോട് പറയുന്നു: “അമ്മേ, ഫോൺ മാറ്റിവെച്ച് ഇങ്ങോട്ടു വാ!” ആ ഒരു വിളിയിൽ നമ്മുടെ കാലത്തിന്റെ വലിയൊരു സത്യമുണ്ട്. നമ്മൾ ജീവിതത്തെ ക്യാമറയിൽ പകർത്തുന്നതിനിടയിൽ ജീവിതത്തിലേക്ക് ഇറങ്ങാൻ മറന്നുപോകുന്നു.
പണ്ട് കേരളത്തിലെ വീടുകളിൽ ആൽബങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. വർഷത്തിൽ ഒരിക്കൽ സ്റ്റുഡിയോയിൽ പോയി ഫോട്ടോ എടുക്കും. ഒരു വിവാഹം കഴിഞ്ഞാൽ ഫോട്ടോ ആൽബം വരാൻ മാസങ്ങൾ കാത്തിരിക്കും. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഓരോ ചിത്രത്തിനും ഒരു പ്രത്യേക വിലയുണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ന് ആയിരക്കണക്കിന് ചിത്രങ്ങൾ ഫോണിൽ കിടക്കുന്നു. എന്നാൽ അതിൽ എത്ര ചിത്രങ്ങൾ നമ്മൾ വീണ്ടും കാണുന്നു? ചിത്രങ്ങൾ കൂടിയപ്പോൾ ഓർമ്മകൾ കുറഞ്ഞോ? പണ്ട് ഒരു ചിത്രത്തിന് പിന്നിൽ ഒരു കഥയുണ്ടായിരുന്നു. ഇന്ന് പല ചിത്രങ്ങൾക്കും പിന്നിൽ ഒരു പോസ് മാത്രമേയുള്ളൂ. എങ്കിലും സാങ്കേതികവിദ്യയെ കുറ്റപ്പെടുത്തേണ്ടതില്ല. ക്യാമറ കുറ്റക്കാരനല്ല. സോഷ്യൽ മീഡിയയും സ്വതവേ ശത്രുവല്ല. പ്രശ്നം ഉപകരണങ്ങൾ നമ്മളെ ഉപയോഗിക്കാൻ തുടങ്ങുമ്പോഴാണ്. ഒരു ക്യാമറ നമ്മുടെ ഓർമ്മകൾ സംരക്ഷിക്കാം. അതേ ക്യാമറ പ്രദർശനത്തിനുള്ള ഉപകരണമാകാം.
“എന്ത് പറയും?” എന്നതിൽ നിന്ന് “എന്ത് പോസ്റ്റ് ചെയ്യും?” എന്നതിലേക്ക് എന്ന അവസ്ഥയിലേക്ക് നമ്മുടെ സമൂഹം മാറിയിരിക്കുന്നു. കേരളീയ സമൂഹത്തിൽ ഒരിക്കൽ വലിയൊരു സാമൂഹിക സമ്മർദ്ദം ഉണ്ടായിരുന്നു: “നാട്ടുകാർ എന്തു പറയും?” ഇന്ന് ആ ചോദ്യം പുതിയ രൂപം സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു: “ആളുകൾ എന്തു പറയും?” “എത്ര ലൈക്ക് കിട്ടും?” “എത്ര പേർ കണ്ടു?”
“എന്റെ പോസ്റ്റ് എങ്ങനെയുണ്ട്?” മുമ്പ് നമ്മുടെ ജീവിതത്തെ നിയന്ത്രിച്ചിരുന്നത് നാട്ടുകാരുടെ കണ്ണുകളായിരുന്നെങ്കിൽ, ഇന്ന് നമ്മെ നിയന്ത്രിക്കുന്നത് വെർച്വൽ സമൂഹത്തിന്റെ കണ്ണുകളാണ്.
അതുകൊണ്ട് നാം ചിലപ്പോൾ സന്തോഷിക്കുന്നതുപോലും മറ്റുള്ളവരെ കാണിക്കാൻ വേണ്ടിയാണ്. ദുഃഖിക്കുന്നതുപോലും മറ്റുള്ളവർ അറിയാൻ വേണ്ടിയാണ്. സേവിക്കുന്നതുപോലും രേഖപ്പെടുത്താൻ വേണ്ടിയാണ്. ജീവിതം പതുക്കെ അനുഭവത്തിൽ നിന്ന് അവതരണത്തിലേക്ക് മാറുന്നു.
എന്നാൽ ജീവിതത്തിന് മറ്റൊരു വഴിയുമുണ്ട്. ഒരു കർഷകൻ തന്റെ പറമ്പിൽ മനോഹരമായൊരു പൂവ് വിരിഞ്ഞത് കണ്ടു. ആരും അറിയുന്നില്ല. അവൻ അതിന്റെ ചിത്രം എടുത്തില്ല. സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ ഇട്ടില്ല. വെറുതെ കുറച്ച് നേരം അതിനരികിൽ നിന്നു നോക്കി. അവന്റെ ആ സന്തോഷത്തിന് ഒരു ലൈക്കും ലഭിച്ചില്ല. പക്ഷേ ആ നിമിഷം അവന്റെതായിരുന്നു. ഇതാണ് ഒരുപക്ഷേ നാം വീണ്ടെടുക്കേണ്ട ജീവിതം - ആരും കാണാത്തപ്പോൾ പോലും സന്തോഷിക്കാൻ കഴിയുന്ന ജീവിതം. ആരും പ്രശംസിക്കാത്തപ്പോഴും നന്മ ചെയ്യാൻ കഴിയുന്ന ജീവിതം. ആരും കൈയടിക്കാത്തപ്പോഴും സത്യസന്ധമായി പ്രവർത്തിക്കാൻ കഴിയുന്ന ജീവിതം. കാരണം മറ്റുള്ളവരുടെ കണ്ണുകളിൽ തെളിയുന്ന ജീവിതത്തേക്കാൾ, സ്വന്തം മനസ്സിൽ തെളിയുന്ന ജീവിതമാണ് വിലപ്പെട്ടത്.
ജീവിതത്തിന്റെ അവസാന കണക്കെടുപ്പിൽ ചോദിക്കപ്പെടുക, “നീ എത്ര ചിത്രങ്ങളിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു?” എന്നല്ല. “നീ എത്ര ജീവിതങ്ങളിൽ സ്നേഹത്തിന്റെ ഒരു അടയാളമായി ഉണ്ടായിരുന്നു?” എന്നായിരിക്കും. നാം അപ്‌ലോഡ് ചെയ്ത ചിത്രങ്ങൾ ഒരിക്കൽ മറന്നുപോകും. സ്റ്റാറ്റസുകൾ ഇരുപത്തിനാലു മണിക്കൂറിനുശേഷം അപ്രത്യക്ഷമാകും. ലൈക്കുകൾ നഷ്ടപ്പെടും. കമന്റുകൾ മാഞ്ഞുപോകും. പക്ഷേ ഒരാൾക്ക് നാം നൽകിയ ഒരു കൈത്താങ്ങ്, ഒരു വിഷമസമയത്ത് പറഞ്ഞ ഒരു വാക്ക്,ഒരാളുടെ കണ്ണീരിനൊപ്പം നിന്ന ഒരു നിമിഷം, ആരും അറിയാതെ ചെയ്ത ഒരു നന്മ - അവ അപ്‌ലോഡ് ചെയ്യപ്പെടാത്ത ഓർമ്മകളായി മറ്റൊരാളുടെ ഹൃദയത്തിൽ തുടരും. അതുകൊണ്ട് ഫോൺ താഴെ വയ്ക്കാം. ക്യാമറ ഓഫ് ചെയ്യാം. സ്റ്റാറ്റസ് ഇടാതിരിക്കാം. പൂക്കളത്തിനരികിൽ നിന്ന് ഒരു ചിത്രം എടുക്കുന്നതിനുപകരം, ഒരിക്കൽ പൂക്കളം ഉണ്ടാക്കുന്നവരുടെ കൂടെ ഇരിക്കാം. കാരണം ജീവിതം കാണിക്കാനുള്ള ഒന്നല്ല; ജീവിക്കാനുള്ള ഒന്നാണ്. ഒടുവിൽ, ഏറ്റവും മനോഹരമായ ചില നിമിഷങ്ങൾക്കൊരു ഫോട്ടോയും ഉണ്ടാകില്ല. അവയ്ക്ക് സാക്ഷിയായി നമ്മുടെ ഹൃദയം മാത്രം മതിയാകും.
